غلظت های یونی در این رابطه غلظت های مربوط به یک محلول سیر شده هستند
در دمای 25 در جه Ksp برای AgCl برابر 1.7 x 10-10 است
پس اگر مقدار کمی کلرید نقره را در آب مقطر بریزیم بخش ناچیزی از آن در آب
حل می شود و در این شرایط در فاز محلول غلظت Ag+ وCl- برابر بوده وبه روش
زیر محاسبه می شود
S در واقع برابر میزان حلالیت نقره کلرید است
این بار ماده نامحلول Fe(OH)2 را در نظر بگیرید در صورتی Fe(OH)2 در آب
بریزیم خیلی زود تعادل زیر برقرار می شود
در این محلول غلظت یون OH- دو برابر غلظت یونFe2+ است اگر غلظت یون Fe2+
را برابر S بگیریم در آن صورت Ksp برابر است با :
Ksp= [Fe2+] [OH-]2
Ksp= [s][2s]2
Ksp=4s3
S برابر میزان حلالیت این ماده است که برابراست با
حال از دیدگاهی دیگر مفهوم Ksp را مورد بررسی قرار میدهیم
محلولی را در نظر بگیرید که حاوی یونهای Cl- است ( به طور مثال محلول رقیق
نمک طعام ) . در صورتی که به این محلول کمی یون Ag+ بیفزائیم ( مثلا محلول
نقره نیترات اضافه کنیم ) محلول کدر میشود علت این است که یون Ag+ حاصل
از تفکیک نقره نیترات با یونCl- تشکیل رسوب AgCl میدهد به عبارت بهتر
هرگاه حاصل ضرب غلظت Ag+ وCl- به 1.7 × 10-10برسد نخستین بلور AgCl
تشکیل می شود مثلا اگر غلظت یون Cl- در این محلول 10-3 باشد حداقل غلظت
Ag+ اضافه شده برای تشکیل رسوب برابراست با :
Ksp = [Ag+] . [Cl-]
[Ag+] x 10-3= 10-7 1.7 x
[Ag+] =1.7 x 10-4
بنابراین هرچه Ksp کوچک تر باشد تشکیل رسوب زودتر اتفاق می افتد برای
درک بهتر این مطلب محلولی را در نظر بگیرید که حاوی یونهای Cl- و I- است
وغلظت هردو یون برابر و معادل 10-4 است وقتی به این محلول قطره قطره
نقره کلرید می افزائیم ابتدا رسوب نقره یدید تشکیل میشود چون Ksp
نقره کلرید برابر1.7×10-10 و ksp نقره یدید برابر 8.3 x 10-17 است
یعنی برای تشکیل رسوب نقره یدیدباید حاصل ضرب غلظت این دو یون برابر
8.3 x 10-17شود و چون غلظت یون کلر برابر 10-4است پس کافی است غلظت
Ag+به 8.3 x 10-13 برسد وبرای تشکیل رسوب نقره کلرید حداقل غلظت
Ag+ باید به 1.7 x 10-6 برسد پس وقتی به این محلول نقره نیترات می افزائیم
ابتدارسوب زرد رنگ نقره یدید تشکیل می شود و تشکیل رسوب نقره کلرید
وقتی آغاز می شود که یون I-باقی نمانده باشد و تمامی یون یدید بدسیله
یون نقره به شکل رسوب از محلول خارج شده باشد از همین ویژگی که هرچه
Ksp کوچک تر باشد تشکیل رسوب زودتر اتفاق می افتددر تیتراسیون های
رسوبی استفاده می شود
عوامل موثر بر میزان حلالیت یک رسوب
اثر PH
1) اثر یون مشترک
2) اثر یون غیر مشترک
اثر واکنش های جانبی تشکیل کمپلکس
3) اثر حلال
